One Championship

၂၀၁၇ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲကုိ ဘာ့ေၾကာင့္ ျပည္သူစိတ္ဝင္စားမႈ နည္းေနတာလဲ (အပုိင္း ၁)

.

ဦးမ်ိဳးသန္႔

Editor, Mizzima Media

မဂၤလာပါ မဇိၩမ ပရိသတ္မ်ားခင္ဗ်ာ။ Mizzima Dialouge TV Show အစီအစဥ္ကေန ႀကိဳဆုိပါတယ္ခင္ဗ်ာ။ ဒီကေန႔ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ေဆြးေႏြးမယ့္ အေၾကာင္းအရာကေတာ့ မၾကာခင္မွာ ဧၿပီ ၁ ရက္ေန႔မွာ ျပဳလုပ္က်င္းပမယ့္ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး ျပည္သူလူထုရဲ႕ စိတ္ဝင္စားမႈ အေျခအေနေတြကုိ ေဆြးေႏြးသြားမွာျဖစ္ပါတယ္။

ဒီေန႔ေဆြးေႏြးပြဲမွာ ဖိတ္ေခၚထားတဲ့ႏွစ္ေယာက္ကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ေဘးမွာထုိင္ေနတာကေတာ့ ေဒၚၾကည္ျပာျဖစ္ပါတယ္ခင္ဗ်ာ။ အမ်ိဳးသားဒီမုိကေရစီအဖြဲ႔ခ်ဳပ္ရဲ႕ ေက်ာက္တံတားၿမိဳ႕နယ္ရဲ႕ တုိင္းလႊတ္ေတာ္ ကုိယ္စားလွယ္ျဖစ္ပါတယ္။ ဒုတိယတစ္ေယာက္ကေတာ့ စိုင္းရဲေက်ာ္စြာျမင့္ ျဖစ္ပါတယ္ခင္ဗ်ာ။ သူကေတာ့ Pace လို႔ေခၚတဲ့ ေရြးေကာက္ပြဲ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာေရး NGO   ရဲ႕ အမႈေဆာင္ ဒါရုိက္တာျဖစ္ပါတယ္။

အဲေတာ့ ကုိစုိင္းကို ကၽြန္ေတာ္ ပထမဦးဆံုး ေမးပါရေစ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဒီေရြးေကာက္ပြဲက ဧၿပီ ၁ ရက္ေန႔မွာပဲ စၿပီးေတာ့ က်င္းျပၾကေတာ့မယ္။ အဲေတာ့ ဒီ အမတ္ေတြကလည္း မဲဆြယ္စညး္႐ံုးေရးေတြ စေနၾကၿပီ။ ဒါေပမယ့္ ကၽြန္ေတာ္ ေလ့လာမိသေလာက္ေတာ့ ဒီၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲကုိ ျပည္သူလူထုက အရင္တုန္းက ၂၀၁၀ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲေလာက္ စိတ္ဝင္စားမႈ မရွိဘူးလုိ႔ ကၽြန္ေတာ္ထင္တယ္။ ကုိစုိင္းကေရာ ဒီကိစၥမွာ ေလ့လာေနတဲ့အခါက်ေတာ့ ဘယ္လုိမ်ားျမင္သလဲ။

ဦးစုိင္းရဲေက်ာ္စြာျမင့္

အမႈေဆာင္႐ိုက္တာ, PACE

ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဇန္နဝါရီလကုန္မွာ မဲစာရင္းေတြမကပ္ခင္မွာ မဲဆြယ္စညး္႐ံုးမႈေတြ မစခင္မွာ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ စစ္တမ္းတစ္ခု ေကာက္ခဲ့တယ္။ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲရွိတဲ့ ၿမိဳ႕နယ္ ၂၁ ၿမိဳ႕နယ္မွာေပါ့။ ကၽြန္ေတာ္တို႔က အဲဒီၿမိဳ႕နယ္ေတြမွာ စစ္တမ္းေကာက္တဲ့အခါမွာ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ကေမးတယ္။ ဒီၿမိဳ႕နယ္ထဲမွာ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲရွိတယ္ဆုိတာ သိသလားလို႔ ေမးတဲ့အခါမွာ သိတဲ့သူက ၅၃ ရာခုိင္ႏႈန္းေလာက္ပဲရွိတယ္။ သေဘာကေတာ့ စိတ္ဝင္စားမႈ နည္းသြားတာလား မ်ားသြားတာလားဆုိတာကုိ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ဆက္ေမးတယ္။ ေသခ်ာတာကေတာ့ သူတို႔ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲ သတင္းအခ်က္အလက္ ရယူဖုိ႔ကေတာ့ အရမ္းနည္းတယ္။ ေနာက္တစ္ခု စိတ္ဝင္စားစရာေကာင္းတဲ့အခ်က္ကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ထပ္ၿပီးေတာ့ေမးတယ္ ဒါဆုိရင္ လာမယ့္ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲမွာေရာ မဲထည့္ဖုိ႔ အစီအစဥ္ ရွိသလားလို႔ ေမးတဲ့အခါမွာ ကၽြန္ေတ္ာတို႔က သူတုိ႔ကုိ Waiting ေပးတယ္။ တစ္ကေန ငါးအထိ ကံေသကံမေမးတယ္။ တစ္ကေန ေလးအထိက မဆံုးျဖတ္ႏုိင္ေသးဘူး။ ငါးကေတာ့ မဲထည့္မယ္ေပါ့။ ကံေသကံမ မဲထည့္မယ္လုိ႔ဆုိတဲ့သူက ၅၇ ရာခုိင္ႏႈန္းပဲရွိတယ္။

ဆုိေတာ့ ၂ သန္းမွာ ၅၇ ရာခိုင္ႏႈန္းကပဲ ကံေသကံမ မဲထည့္ဖုိ႔ရွိတယ္ဆုိတဲ့သေဘာ ဒါကေတာ့ ကၽြန္ေတာ္ထင္တယ္ ဒီမွာ ဝင္ေရာက္ယွဥ္ၿပိဳင္မယ့္ ႏုိင္ငံေရးပါတီေတြက ဒါကုိ Strategy ဆြဲၿပီးေတာ့မွ သူတို႔ကုိ မဲထည့္မယ့္သူေတြ မဲလာထည့္ေအာင္လုပ္မယ္။ ဆုိေတာ့ သေဘာကေတာ့ သတင္းအခ်က္အလက္ ေရာက္ရွိမႈကေတာ့ နည္းေနတယ္လို႔ေတာ့ ကၽြန္ေတ္ာ အၾကမ္းပ်ဥ္းေတာ့ ေျပာလုိ႔ရတယ္။

ဦးမ်ိဳးသန္႔

Editor, Mizzima Media

 

အဲေတာ့ အမေရ ကုိစိုင္းကေတာ့ေျပာသြားတယ္ လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္ေတြအေနနဲ႔ သူတို႔က သတင္းအခ်က္အလက္ မ်ားမ်ားေပးဖို႔ လုိတယ္ဆုိၿပီးေတာ့မွ ေျပာတယ္။ ဆုိေတာ့ အမတို႔ ကုိယ္စားလွယ္ေတြအေနနဲ႔ကေရာ ဒီ ကုိယ့္ပါတီဝင္ေတြက ဘယ္လုိေတြမ်ား လုပ္ေနၿပီလဲ။ ဒီၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲေပါ့။

ေဒၚၾကျပာ

ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္

ကၽြန္မတို႔ပါတီမွာကေတာ့ေလ ၾကားျဖတ္က ကၽြန္မတို႔ၿမိဳ႕နယ္မွာဆုိရင္ေတာ့ မပါဘူးေပါ့ေလ။ ရန္ကုန္မွာဆုိရင္ေတာ့ ဒဂုန္အေရွ႕တုိ႔ဘာတို႔ ပါတာေပါ့ေလ။  ေကာ့မွဴးတုိ႔လည္းပါတယ္။ လႈိင္သာယာတုိ႔လည္း ပါတာေပါ့ေနာ္။ လႈိင္တုိ႔ဘာတို႔မွာလည္း အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ တစ္ေနရာပါတယ္။ အဲဒီဘက္မွာေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေလးကုိ ကုိယ္စားလွယ္ေတြကုိယ္တိုင္ ဆင္းၿပီးေတာ့ လုပ္ေနတာေတြရွိတယ္။ ကုိစိုင္းေျပာတဲ့ ဇန္နဝါရီဆုိတာကေတာ့ နည္းနည္းေစာတာလည္း ပါတာေပါ့ေနာ္။ ေျပာရရင္ ျပည္သူကလည္း နည္းနည္းေအးေနတာလည္းျဖစ္တယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲဆုိေတာ့ သူတို႔က ၂၀၁၅ မွာ ေတာ္ေတာ္ကုိပဲ အင္တုိက္အားတုိက္ ေတာ္ေတာ္ေလးကုိ လုပ္ခဲ့ၾကတယ္ေပါ့ေနာ္။ အားလည္းေပးခဲ့ၾကတယ္။ အခုၾကေတာ့ သူတို႔လုိခ်င္တဲ့အစုိးရလည္း တက္သြားၿပီဆုိၿပီးေတာ့ ၿငိမ္သြားတာလားေတာ့မသိဘူး။ ေတာ္ေတာ္ေလးကုိ ၿငိမ္ေနတဲ့အေနအထားမ်ိဳးမွာ ကၽြန္မတို႔ ကမ္ပိန္ စတဲ့ ႏွစ္လအတြင္းမွာေတာ့ ကၽြန္မတို႔ကုိယ္စားလွယ္ေတြကုိယ္တုိင္လည္း ပါတီကလည္း အဲဒီအတြက္ကုိ ေသေသခ်ာခ်ာ ညႊန္ၾကားထားတယ္ေပါ့ေနာ္။ သက္ဆုိင္ရာ နယ္ေျမက ကုိယ္စားလွယ္ေတြ ဥပမာ လႈိင္တို႔ ႀကီးျမင့္တုိင္တို႔ဆိုရင္ ပါတယ္။ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္အေနနဲ႔ဆုိရင္ေပါ့ သူတုိ႔ေတြဆုိရင္ သူတုိ႔ကိုယ္တုိင္လိုက္ၿပီးေတာ့ မဲဆြယ္တာမ်ိဳးေတြလုပ္တယ္။ ဆုိေတာ့ အခုေတာ့ ေတာ္ေတာ္ေလးကုိပဲ Draw to Draw System ေတြအေနနဲ႔ ျပည္သူေတြကုိ အသိပညာေပးလုပ္ငန္းေတြ လုပ္ေနတယ္။ ေနာက္တစ္ခု ကၽြန္မသိထားတာက တုိင္းရင္းသား ဘာသာစကားနဲ႔ပါ လုပ္ေနတာမ်ိဳးေလးေတြ ေတြ႔ရပါတယ္ရွင့္။ ဘာပဲျဖစ္ျဖစ္ေတာ့ ဒီႏွစ္လအတြင္းေတာ့ ပုိၿပီးေတာ့ သိလာႀကၿပီးေတာ့ ဧၿပီ ၁ ရက္ေန႔မွာေတာ့ မဲေပးၾကမယ္လုိ႔ ထင္ပါတယ္။

ဦးမ်ိဳးသန္႔

Editor, Mizzima Media

အဲေတာ့ ကိုစုိင္းေရ ဆရာမကေတာ့ ေျပာသြားတယ္ ရန္ကုန္တုိင္းအတြင္းမွာေတာ့ ကုိယ္စားလွယ္ေတြအေနနဲ႔ ေတာ္ေတာ္ေလးကုိ လုပ္ေနၾကတယ္။ တျခား ရန္ကုန္ျပင္ပ တုိင္းရင္းသားေဒသပဲေခၚေခၚ ရန္ကုန္နဲ႔ အေဝးမွာရွိတဲ့ ေဒသေတြကေရာ။

ဦးစုိင္းရဲေက်ာ္စြာျမင့္

အမႈေဆာင္႐ိုက္တာ, PACE

ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ မဲဆြယ္စည္း႐ံုးေရးကာလ ေဖေဖာ္ဝါရီ ၁ ရက္ေန႔ စလုပ္ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ စၿပီးေတာ့မွ မဲဆြယ္စည္း႐ံုးမႈ စလုပ္တယ္။ ၿမိဳ႕နယ္ ၂၁ ၿမိဳ႕နယ္မွာေပါ့။ အဓိကကေတာ့ သူတို႔ မဲဆြယ္စညး္႐ံုးမႈ စလုပ္တဲ့အခါမွာ စည္းေဝးေဟာေျပာမႈေတြမွာ ပါမစ္ေတြရလား မရဘူးလား ပါတီႀကီးပါတီေလး တန္းတူညီမွ်မႈ ရွိရဲ႕လားလို႔ အဲဒါေတြစမ္းစစ္ေလ့လာတယ္။ ေလ့လာတဲ့အခါမွာ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ေမးတယ္ေပါ့ ေမးခြန္းေတြ။ စည္းေဝးေဟာေျပာမႈေတြ လုပ္ဖို႔ရွိလား။ ကမ္ပိန္းအေနနဲ႔ လုပ္ဖုိ႔ရွိလားလုိ႔ ေမးတဲ့အခါမွာ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ၃၀ ရာခုိင္ႏႈန္းေလာက္က ဘာမွလုပ္ဖို႔ မရွိဘူးလုိ႔ ေျပာတဲ့ဟာမ်ိဳးလည္းရွိတယ္။ အင္တာဗ်ဴးေတြလည္း ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ အမ်ားႀကီးေမးတယ္ ေမးတဲ့ အမတ္ေတြရဲ႕ ၃၀ ရာခုိင္ႏႈန္းေလာက္က သူတို႔ ဘာမွလုပ္ဖုိ႔ အစီအစဥ္မရွိဘူးလုိ႔ ေျပာတာ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ေတြ႔ရတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ဘာလုပ္သလဲလို႔ ေျပာတဲ့အခါမွာ သူတုိ႔ရဲ႕ အဓိက ဘာလဲဆုိေတာ့ စုေဝးေဟာေျပာမႈထက္စာရင္ လက္ကမ္းစာေစာင္ေတြ ေဝတာက ပုိၿပီးေတာ့မ်ားတယ္။ အဲဒါ သူတို႔အမ်ားဆံုးသံုးတာပဲ။ ဆုိေတာ့ ကၽြန္ေတာ္စိတ္ထင္ ခုနက မၾကည္ျပာေျပာသလိုပဲ ျပည္သူလူထုနဲ႔က အတူလုပ္ေနဖုိ႔လိုတယ္။ အဲဒါကေတာ့ သိသိသာသာ နည္းတယ္လုိ႔ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ေျပာလို႔ရတယ္။

ဦးမ်ိဳးသန္႔

Editor, Mizzima Media

ဆုိေတာ့ အဲဒါက ဘယ္လုိအေျခအေနေၾကာင့္ ဒီလုိျဖစ္သြားတာလဲ။ ကၽြန္ေတာ္စဥ္းစားမိသေလာက္ ၂၀၁၀ အမ်ိဳးသားဒီမုိကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ကေနၿပီးေတာ့ ေရြးေကာက္ပြဲဝင္မယ္လို႔ ဆံုးျဖတ္ေပးတဲ့ အခ်ိန္ကေနစၿပီးေတာ့ ဒီ ၾကားျဖတ္ေရြးေကာက္ပြဲရွိတယ္ အေထြေထြေရြးေကာက္ပြဲရွိတယ္။ ဒီမွာ လူေတြက အံုးအံုးၾကြၾကြကုိ ဒီမွာ ကုိယ္စားလွယ္ေလာင္းေတြကလည္း အံုးအံုးၾကြၾကြကုိ လုပ္ေနၾကတာေတြရွိတယ္။ ျပည္သူလူထုကလည္း အင္မတန္ကုိမွ စိတ္ဝင္စားတယ္။ အခုက တျဖည္းျဖည္းနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္တို႔က ၂၀၁၅ ဆုိၾကပါစို႔ ခုနကေျပာသလိုပဲ NLD ပါတီကေန အာဏာရသြားတဲ့အခါမွာ စိတ္ဝင္စားမႈကလည္း ေလ်ာ့သြားတယ္။ ကုိယ္စားလွယ္ေလာင္းေတြကလည္း ကုိစုိင္းေျပာသလိုပဲ သိပ္ၿပီးေတာ့ အားထုတ္လွတယ္လုိ႔ ေျပာလုိ႔မရဘူးျဖစ္ေနတယ္။

ေဒၚၾကျပာ

ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္

အဲဒါကေတာ့ေလ တျခားပါတီေတြနဲ႔လည္း ကုိစုိင္းတုိ႔ အင္တာဗ်ဴးခဲ့တာ .............

ဦးစုိင္းရဲေက်ာ္စြာျမင့္

အမႈေဆာင္႐ိုက္တာ, PACE

ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ အဓိ အင္တာဗ်ဴးခဲ့တာ ေလးပါတီရွိတယ္။ NLD ကုိေမးတယ္။ ေနာက္ USDP ကုိေမးတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာမွ အဲဒီေဒသမွာရွိတဲ့ ၾသဇာရွိတဲ့ပါတီႀကီးေတြေပါ့ ရွမ္းဆုိလည္းရွမ္း အမ္းဆုိလည္း အမ္းရွိမွာေပါ့။ ေနာက္တစ္ခုက ကၽြန္ေတာ္တို႔ ပါတီငယ္ တစ္သီးပုဂၢလ အဲဒီပါတီေလးခုကုိ ေမးတယ္။ အဲဒီအထဲကမွ ၃၀ ရာခိုင္ႏႈန္း ေလာက္က ဘာမွလုပ္ဖို႔ အစီအစဥ္မရွိဘူးလို႔ ေျပာတာေပါ့။

ေဒၚၾကျပာ

ရန္ကုန္တိုင္းေဒသႀကီး လႊတ္ေတာ္ကုိယ္စားလွယ္

ကၽြန္မသိရသေလာက္ကေတာ့ေလ ကၽြန္မတို႔ နဂို ၂၀၁၅ ျဖတ္သန္းလာတဲ့ ကုိယ္စားလွယ္ေတြကလည္း ျပန္ၿပီးေတာ့ ကူညီေပးေနတာေတြရွိတယ္ဆုိေတာ့ေလ မသိစရာေတာ့မရွိဘူး။ မ်ားေသာအားျဖင့္ကေတာ့ Draw to Draw နဲ႔သြားမယ္။ လက္ကမ္းစာေစာင္ေတြေဝမယ္။ ဥပမာဆုိလုိ႔ရွိရင္ အမ္းေပါ့ေနာ္။ အမ္းဆုိလို႔ရွိရင္ ရခုိင္ဆုိေတာ့ ပုိဂ႐ုစုိက္ရမယ္ဆုိၿပီးေတာ့ မေကြးတုိင္းက ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကုိ ဆင္းၾကတယ္။ အဲဒီမွာဆုိရင္ Draw to Draw အတြက္ကုိ ေနရာခြဲၿပီးေတာ့ လုပ္တာမ်ိဳးဆုိေတာ့ Pamphlet ကမ္ပိန္းကေတာ့ အေရးႀကီးတယ္။ ဒါကေတာ့ ကုိယ့္ရဲ႕သတင္းအခ်က္အလက္ကုိ တုိက္႐ုိက္ပုိ႔တာဆုိေတာ့ အဲဒီ Pamphlet ေလးေတြနဲ႔ Draw to Draw လုပ္ေနတာေလးေတြကုိေတာ့ ေတာ္ေတာ္လည္း ေတြ႔ေနရပါတယ္။ ကၽြန္မ အခုခ်ိန္ထိ သိရသေလာက္ေပါ့ေနာ္။ ၿပီးေတာ့ တခ်ိဳ႕က်ေတာ့လည္း နည္းနည္း အခက္အခဲရွိတယ္။ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္းေျပာရရင္ ကၽြန္မတို႔ ၂၀၁၅ တုန္းကဆုိ ကၽြန္မတုိ႔ေခါင္းေဆာင္က ေနရာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကုိ လုိုက္ၿပီးေတာ့ လုပ္ေပးတယ္။ ဘဘ ဦးတင္ဦးတုိ႔ကလည္း ေနရာေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား လုိက္ႏုိင္တယ္။ အခုက်ေတာ့ ကၽြန္မတို႔ရန္ကုန္မွာဆုိရင္ တစ္ေလာကပဲ ဦးဝင္းျမင့္ကုိယ္တိုင္ ဆင္းၿပီးေတာ့ Ready ေတြ လုပ္သြားတာမ်ိဳးေတြလည္းရွိတယ္။ ဒါေပမယ့္ ကုိယ္စားလွယ္ခ်ည္းပဲ သီးသန္႔အေနနဲ႔ၾကေတာ့လည္း တစ္ဦးတည္းျဖစ္သြားတယ္ ယခင္တစ္ေခါက္က ကၽြန္မတို႔က အနည္းဆံုး တစ္ၿမိဳ႕နယ္မွာ ေလးဦးဆုိေတာ့ နည္းနည္း အင္အားကလည္း ေကာင္းေတာ့ေလ အခုက်ေတာ့ သူတုိ႔က Draw to Draw နဲ႔ Pamphlet ေဝၿပီးေတာ့မွပဲ တစ္ဦးခ်င္းစီကုိ ဆင္းၿပီးေတာ့ ေတြ႔တဲ့ဟာမ်ိဳးုကပဲ ပုိၿပီးေတာ့ သူတုိ႔အတြက္ အားသာမယ္လုိ႔ပဲ ယူဆမယ္လုိ႔ ထင္ပါတယ္။