နယူးေဒလီ (မဇၩိမ)။ ။ စာေပစိစစ္ေရး မထားရွိဘဲ၊ လြတ္လပ္စြာ သတင္းေဖာ္ျပခြင့္ကို က်င့္သံုးလိုေၾကာင္း မၾကာေသးမီက ျပဳလုပ္ေသာ ႏိုင္ငံေရးပါတီတရပ္၏ လူထုစစ္တမ္း ေကာက္ယူမႈတြင္ အမ်ားစုက ေျဖဆိုလိုက္ၾကသည္။
မတူကြဲျပားျခင္းႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးပါတီသည္ မဂၤလာဒံုၿမိဳ႕နယ္ထဲတြင္ ယခုလ ၁ ရက္ေန႔က လူ ၁ဝဝဝ ကုိ အခ်က္ ၁၄ ခ်က္ပါ လူထု သေဘာထား စစ္တမ္းတခုကို တပတ္ၾကာ ေကာက္ခံရယူခဲ့ရာ ျပန္လည္ေပးပို႔ခဲ့သူ ဦးေရ ၁ဝဝ အနက္ အားလံုးက စာေပစိစစ္ေရးကို အလိုမရွိေၾကာင္း ေျဖဆိုၾကျခင္း ျဖစ္သည္။
“
ျပည္သူလူထုကေတာ့ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ မ်ားေလ ေကာင္းေလပဲ။ အရမ္းၾကီး လြတ္လပ္ခြင့္ ေပးထားတာေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ က်ေနာ္တို႔က ျဖစ္ႏိုင္ေျခ ရွိတာကို Guide line ခ်ေပးၿပီး သူတို႔ကို ေရြးခ်ယ္ခိုင္းတာ။ လူ ၁ဝဝ လံုးလံုးက ေရြးခ်ယ္ၾကတာေပါ့ေလ” ဟု မတူကြဲျပားျခင္းႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးပါတီ အေထြေထြ အတြင္းေရးမႉး ဦးေနမ်ဳိးေဝက မဇၩိမကို ေျပာသည္။သူက ဆက္ၿပီး “သူတို႔ စိတ္ထဲမွာ သိေနတဲ့ အသိတခု ရွိတယ္။ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ ရွိရင္ မတရားမႈတို႔၊ တရားမမွ်တာတို႔ နည္းသြားမယ္တို႔ သိေနတယ္ဗ်။ သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ ရွိရင္ အမွန္သိရတယ္။ ေဝဖန္ေထာက္ရႈႏိုင္တယ္ဆိုၿပီး ျမင္ၾကတယ္” ဟု ေျပာသည္။
စစ္တမ္းေျဖဆိုသူမ်ားထဲတြင္ ေက်ာင္းဆရာမ်ား၊ အလုပ္သမားမ်ား၊ အလုပ္လက္မဲ့မ်ား၊ အိမ္ရွင္မမ်ားႏွင့္ ဆင္းရဲခ်ဳိ႕တဲ့ကာ ပညာေရး နိမ့္ပါးသူမ်ားလည္း ပါဝင္သည္။
သတင္းလြတ္လပ္ခြင့္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ စာေပစိစစ္ေရးကို ႏွစ္ဆင့္ထားမည္။ ပထမအဆင့္ကို အမည္နာမ အသစ္ျဖင့္ (ဥပမာ စာေပမွတ္တမ္း႐ံုး) မွတ္တမ္းမ်ားကို ႏိုင္ငံတဝွန္းလံုးရွိ ၿမိဳ႕နယ္မ်ားတြင္ ထားရွိရမည္။ မည္သူမဆို၊ မည္သည့္ အဖြဲ႔အစည္းမဆို ထုတ္ေဝေသာ စာေပမွန္သမွ်ကို သက္ဆိုင္ရာ ၿမိဳ႕နယ္ မွတ္တမ္း႐ံုးသို႔ ပို႔ၿပီးသည္ႏွင့္ ျဖန္႔ေဝႏိုင္သည္ဟု ဆုိထားသည္။
ထိုသို႔ ျဖန္႔ေဝျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ ဥပေဒေၾကာင္းအရ ကာကြယ္ေပးရမည္။ သို႔ေသာ္ စာေပပါ မမွန္ကန္ေသာ အေၾကာင္းအရာမ်ားအတြက္ တရားဥပေဒႏွင့္အညီ တရာ႐ံုး၏ အဆံုးအျဖတ္အတုိင္း ထုတ္ေဝသူႏွင့္ ေရးသားသူတို႔ တာဝန္ယူရမည္။ မွန္ကန္ေသာ အေၾကာင္းအရာမ်ားအတြက္ ကင္းလြတ္ခြင့္ ရေစရမည္ဟုလည္း ေရးသားထားသည္။
ထို႔ျပင္ ႏိုင္ငံေတာ္၏ လံုၿခံဳေရးဆိုင္ရာ သတင္းအခ်က္အလက္မ်ားကိုမူ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္မွအပ လံုးဝ ထုတ္ေဝခြင့္ မျပဳ၊ ကာမရာဂဆိုင္ရာ ညစ္ညမ္းစာေပမ်ား ထုတ္ေဝခြင့္ မျပဳ၊ မည္သည့္ စာေပမဆို ထုတ္ေဝသူႏွင့္ ေရးသားသူတို႔၏ ဓာတ္ပံု၊ အမည္အရင္းႏွင့္ ႏိုင္ငံသား စိစစ္ေရး အမွတ္တို႔ကို ေရးသားေဖာ္ျပပါရွိရမည္ဟုလည္း ဆုိသည္။
ႏိုင္ငံေတာ္ အစိုးရအား လက္နက္စြဲကိုင္ ေတာ္လွန္ရန္၊ ဥပေဒမဲ့ စီတန္းလွည့္လည္ ဆႏၵျပရန္ လႈံေဆာ္ျခင္းမွအပ ဥပေဒေၾကာင္းအရ ကာကြယ္ေပးမည္။ ကေလာင္အမည္ျဖင့္ ေရးသားထုတ္ေဝလိုလွ်င္ ယခုအတိုင္း စာေပစိစစ္ေရးသို႔ ျဖတ္သန္းထုတ္ေဝရမည္ဟု ဆက္လက္ေဖာ္ျပထားသည္။
စစ္တမ္းထဲတြင္ လယ္ယာေျမ ပိုင္ဆိုင္ခြင့္၊ ႏိုင္ငံေတာ္ ရသံုးေငြမ်ားကို စီမံခန္႔ခြဲျခင္း၊ အေျခခံေက်ာင္းမ်ား ထူေထာင္ခြင့္၊ ပညာသင္ၾကားမႈ နည္းစနစ္မ်ားကို စီမံခန္႔ခြဲျခင္း၊ အလုပ္ရွင္ အလုပ္သမားဆိုင္ရာ စီမံခန္႔ခြဲျခင္း၊ လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အားႏွင့္ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေလွ်ာက္မႈ စီမံခန္႔ခြဲျခင္းတို႔ကိုလည္း ထည့္သြင္းေကာက္ယူထားေသးသည္။
ႏိုင္ငံေတာ္ ရသံုးေငြစာရင္းအေရးႏွင့္ ပတ္သက္၍ အမ်ားျပည္သူမ်ားသို႔ စနစ္တက် ႏွစ္စဥ္ထုတျ္ပန္ၿပီး ျပည္သူမ်ားက မိမိတို႔ သေဘာထားႏွင့္ ကိုက္ညီမႈ ရွိစြာ သံုးစြဲျခင္း ရွိမရွိ ေဝဖန္ေထာက္ျပလိုေၾကာင္း၊ ပညာသင္ၾကားမႈ နည္းစနစ္မ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍မူ စာသင္သားမ်ားအေနျဖင့္ လြပ္လပ္စြာ ဆင္ျခင္ေတြးေတာၿပီး အျပန္အလွန္ ေဆြးေႏြးႏိုင္ခြင့္ ရွိမႈကို ေျဖဆိုသူ အားလံုးက ေရြခ်ယ္ခဲ့ၾကသည္။
မတူကြဲျပားျခင္းႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးသည္ မဲေပးနည္းဆိုင္ရာ ပညာေပးလုပ္ငန္းကို လူထုအၾကား ေဆာင္ရြက္ေနေသာ ပါတီလည္း ျဖစ္သည္။
ထို႔ျပင္ ျပည္သူမ်ားအေနျဖင့္ ၂ဝဝ၈ ဖဲြ႔စည္းပံု အေျခခံ ဥေပဒႏွင့္ ၂ဝ၁ဝ ေရြးေကာက္ပြဲအေၾကာင္း သိရွိနားလည္ျခင္း ရွိမရွိ သေဘာထား စစ္တမ္းတခု ေကာက္ယူခဲ့ရာ၊ ေျဖဆိုသူ ၃၆ ဦးအနက္ ၄ ဦးသာ အေျခခံ ဥပေဒ စာအုပ္ကို ျမင္ဖူးၿပီး တဦးသာ ဖတ္ဖူးေၾကာင္းႏွင့္ ဖတ္ဖူးေသာ္လည္း နားလည္မႈ မရွိဟု ေျဖဆိုခဲ့ေၾကာင္း ဦးေနမ်ဳိးေဝက ေျပာသည္။
ၿပီးခဲ့သည့္ အပတ္အတြင္းကလည္း ျမန္မာျပည္၏ ပညာေရးက႑၊ ႏိုင္ငံေတာ္ရသံုးေငြမ်ား စီမံခန္႔ခြဲျခင္း၊ လယ္ယာေျမမ်ားကို ႏိုင္ငံေတာ္ ပိုင္စနစ္ (ယခုအတိုင္း ထားျခင္း) ႏွင့္ ပုဂၢလိက လုပ္ကိုင္ခြင့္ (ေရာင္းဝယ္ ေပါင္ႏွံ ငွားရမ္းခြင့္ ရွိေသာ စနစ္) မ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ မည္သည့္စနစ္က ယခု လက္ရွိႏိုင္ငံကို ပိုမိုတိုးတက္ေစသလဲ ဟူေသာ အခ်က္မ်ားကို စကားစစ္ထိုးရန္ ႏိုင္ငံေရး ပါတီမ်ားကုိ အြန္လိုင္းမွ ဖိတ္ေခၚခဲ့ရာ မည္သည့္ပါတီမွ ေရာက္မလာသျဖင့္ ပါတီဥကၠ႒ ညိဳမင္းလြင္ႏွင့္ အေထြေထြ အတြင္းေရးမႉး ေနမ်ဳိးေဝတို႔ ၂ ဦးတည္းသာ စကားစစ္ထိုးခ့ဲေၾကာင္း သိရသည္။
“ပါတီအခ်ဳိ႕ အင္တာနက္ အသံုးျပဳမႈ မရွိလို႔ မသိတာေၾကာင့္ မလာႏိုင္တာ ရွိသလို၊ တခ်ဳိ႕ပါတီေတြက စိတ္ဝင္စားေပမယ့္ အေၾကာင္းအမ်ဳိးမ်ဳိးေၾကာင့္ မလာျဖစ္ၾကဘူး။ ဒါေၾကာင့္ က်ေနာ္နဲ႔ ဥကၠ႒ ညိဳမင္းလြင္တို႔ပဲ မေန႔က ေဆြးေႏြးျဖစ္ၾကတယ္” ဦးေနမ်ဳိးေဝက ရွင္းျပသည္။
