ခ်င္းမုိင္ (မဇၩိမ)။ ။ က်င္းပမည့္ ယခုႏွစ္ ေရြးေကာက္ပြဲအတြက္ ျပင္ဆင္သည့္ အေနျဖင့္ စစ္အစိုးရက ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ား မွတ္ပံုတင္ျခင္း ဥပေဒကို ထုတ္ျပန္လိုက္ရာ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ား၏ အခြင့္အေရးကုိ ဆိုးရြားစြာ ပိတ္ပင္ထားသည္ကို ေတြ႔ရသည္။
ယေန႔ေႏွာင္းပိုင္း သို႔မဟုတ္ မနက္ျဖန္တြင္ ထုတ္ျပန္ဖြယ္ရွိေသာ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႉးၾကီး သန္းေရႊ လက္မွတ္ေရးထိုး ထုတ္ျပန္ထားသည့္ ႏိုင္ငံေရး ပါတီမ်ား မွတ္ပံုတင္ျခင္း ဥပေဒ မိတၱဴကို မဇၩိမက ၾကိဳတင္ ရရွိထားသည့္ အထဲတြင္ ထုိသို႔ ေတြ႔ရွိရျခင္း ျဖစ္သည္။ေထာင္က်ေနသူ မည္သူကိုမဆို ႏိုင္ငံေရးပါတီထူေထာင္ျခင္း သို႔မဟုတ္ ပါတီဝင္အျဖစ္ မသတ္မွတ္ရန္ ဥပေဒက တားျမစ္ထားသည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံတဝွန္း အက်ဥ္းေထာင္မ်ားတြင္ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား ၂၁၀၀ ေက်ာ္ရွိေနရာ ယခုတားျမစ္ခ်က္က ၂၀၀၇ ခုႏွစ္ သံဃာေတာ္မ်ား ဦးေဆာင္ေသာ ဆႏၵျပမႈအၿပီး ဖမ္းဆီးခံရသူ အမ်ားအျပားျဖစ္ေသာ စစ္အစိုးရ၏ အတိုက္အခံမ်ားကို ေရြးေကာက္ပြဲလုပ္ငန္းစဥ္တြင္ ပါဝင္ႏုိင္ျခင္းမရွိရန္ ကန႔္သတ္ထားသည္။
ႏိုင္ငံေရး ပါတီဝင္မ်ား၏ အရည္အခ်င္း လိုအပ္ခ်က္တြင္
- ႏိုင္ငံ့ဝန္ထမ္း မဟုတ္ျခင္း
- ေထာင္ဒဏ္ က်ခံေနရသူ မဟုတ္ျခင္း
- ႏိုင္ငံျခားသား သို႔မဟုတ္ ႏိုင္ငံျခားသားအျဖစ္ ခံယူထားသူ မဟုတ္ျခင္း
- မတရားအသင္းအျဖစ္ ေၾကညာျခင္း ခံရေသာ အဖြဲ႔အစည္းဝင္ သို႔မဟုတ္ ယင္းအဖြဲ႔အစည္းမ်ားႏွင့္ တုိက္႐ိုက္ျဖစ္ေစ၊ သြယ္ဝိုက္ျဖစ္ေစ ဆက္သြယ္ျခင္း သို႔မဟုတ္ အားေပးကူညီျခင္းျပဳသည့္ အဖြဲ႔အစည္းဝင္ မဟုတ္ျခင္း
ႏိုင္ငံေရးပါတီကို ဖ်က္သိမ္းႏုိင္ေသာ အေၾကာင္းအရပ္မ်ားတြင္
- ပါတီဝင္ျဖစ္ရန္ အရည္အခ်င္း မျပည့္မွီသူကို ပါတီဝင္အျဖစ္ အသိမွတ္ျပဳထားျခင္း
- အေထြေထြ ေရြးေကာက္ပြဲ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္ မဲဆႏၵနယ္၊ ျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ မဲဆႏၵနယ္မ်ားအနက္ အနည္းဆံုး မဲဆႏၵနယ္သံုးနယ္တြင္ မိမိပါတီမွ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္းမ်ား ဝင္ေရာက္ယွဥ္ျပိဳင္မႈ မျပဳႏိုင္ျခင္း
ဥပေဒက ေနအိမ္ အက်ယ္ခ်ဳပ္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ သီးျခား ေဖာ္ျပျခင္းေတာ့ မရွိပါ။ အတိုက္အခံ ေခါင္းေဆာင္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လ ၁၁ ရက္ေန႔တြင္ ေထာင္ဒဏ္ ၃ ႏွစ္ တရား႐ံုးက အမိန္႔ခ်မွတ္ ခံရသူျဖစ္ၿပီး စစ္ေခါင္းေဆာင္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မႉးၾကီး သန္းေရႊ၏ ေလ်ာ့ေပါ့ေပးမႈျဖင့္ ေနအိမ္တြင္ ၁၈ လ ခ်ဳပ္ေႏွာင္ရန္ ျပစ္ဒဏ္ ခံေနရသည္။
သို႔ေသာ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္သည္ ႏိုင္ငံျခားသားကို လက္ထပ္ခဲ့သူျဖစ္သျဖင့္ အေျခခံ ဥပေဒသစ္အရ အစိုးရရာထူး ရယူပိုင္ခြင့္ ပိတ္ပင္ခံထားရသူ ျဖစ္ေနသည္။
ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ား မွတ္ပံုတင္ျခင္း ဥပေဒအရ ႏိုင္ငံျခားသား သို႔မဟုတ္ ႏိုင္ငံျခားသားအျဖစ္ ခံယူထားသူဆိုလွ်င္ ႏုိင္ငံေရးပါတီဝင္ မျဖစ္ရဟုလည္း ပိတ္ပင္ထားသည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံသား ဥပေဒက ယာယီႏိုင္ငံသားဆိုသည္မွာ မည္သို႔ျဖစ္သည္ကို အထူးျပဳေဖာ္ျပထားျခင္း မရွိပါ။ ယခုႏွစ္ အေစာပိုင္းက ရခုိင္ျပည္နယ္ရွိ မူဆလင္႐ိုဟင္ဂ်ာမ်ားကို စစ္အစိုးရက ယာယီႏုိင္ငံသားကဒ္မ်ား ထုတ္ေပးခဲ့ရာ အမ်ားက ေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္ ဆက္ႏြယ္ေသာ လုပ္ရပ္ဟု ယူဆၾကသည္။
ႏိုင္ငံပိုင္ သတင္းစာမ်ားႏွင့္ စာအုပ္ထုတ္ေဝေဖာ္ျပမည္ဆိုေသာ ဥပေဒအရ မတရားအသင္းအျဖစ္ ေၾကညာခံထားရေသာ အဖြဲ႔အစည္းဝင္မ်ား သို႔မဟုတ္ ယင္းအဖြဲ႔မ်ားႏွင့္ ဆက္သြယ္အားေပးေသာသူမ်ား ႏုိင္ငံေရးပါတီဝင္ မျဖစ္ရဟုလည္း ပိတ္ပင္ထားျပန္သည္။
ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီလိုလားေသာ အဖြဲ႔အစည္းအမ်ားအျပား ျပည္ပတြင္ အေျခစိုက္ေနၾကၿပီး စစ္အစိုးရက တရားမဝင္ အဖြဲ႔အစည္းဟူ၍ သမုတ္ျခင္း ခံထားရသည္။ ျပည္တြင္းႏွင့္ ျပည္ပေန ဒီမိုကေရစီလိုလားေသာ အတိုက္အခံအမ်ားအျပားလည္း ယခုစကားရပ္ႏွင့္ အက်ဳံးဝင္ေနႏိုင္သည္။
ျမန္မာႏုိင္ငံ ျပည္ပရွိ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားထံမွ အကူအညီယူသူမ်ားကိုလည္း ႏိုင္ငံေရးပါတီတြင္ ပါဝင္ခြင့္ ပိတ္ပင္ထားေသးသည္။
ထို႔ျပင္ ႏိုင္ငံေတာ္ပိုင္ ေငြေၾကး၊ ေျမ၊ အိမ္၊ အေဆာက္အအံု၊ ပစၥည္းတို႔ကို အသံုးျပဳေသာ ပါတီမ်ားကို ဖ်က္သိမ္းႏုိင္သလို မတရားအသင္းႏွင့္ ဆက္သြယ္လွ်င္လည္း ဖ်က္သိမ္းႏုိင္သည္ဟု ပါရွိသည္။
သာသနာ့ဝန္ထမ္းမ်ားႏွင့္ ႏုိင္ငံဝန္ထမ္းမ်ားလည္း ႏုိင္ငံေရးပါတီဝင္ မျဖစ္ရဟုလည္း ကန္႔သတ္ထားသည္။
