လက္ဖက္ေျခာက္ ပိုေကာင္းရန္ နည္းလမ္းေဟာင္းကို ျပဳျပင္ရမည္

.

နယ္ဖက္ၿပီးသား လက္ဖက္ကိုေနလွန္းေနသည့္ လဲေလွာင္းရြာမွ အမ်ဳိးသမီးတစ္ဦး (ဓာတ္ပံုမ်ား - ေအာင္ၿငိမ္းခ်မ္း / Myanmar Now)

ပင္ေလာင္းၿမိဳ႕ ေတာင္သူတို႔ကေဒသ၏အဓိကထြက္ကုန္ အရည္အေသြးပိုမိုျမင့္မားေစရန္ နည္းလမ္းရွာလာၾကသည္

(ပင္ေလာင္း)—ေတာင္ကုန္းေတာင္တန္းမ်ားဝန္းရံထားသည့္ ပင္ေလာင္းၿမိဳ႕ထဲေရာက္သည္ႏွင့္ သင္းပ်ံ႕ပ်ံ႕လက္ဖက္ေျခာက္န႔ံက ႀကဳိဆိုေနသည္။ ရွမ္းျပည္နယ္ေတာင္ပိုင္း၏ လက္ဖက္စိုက္ဧကအမ်ားဆံုးၿမိဳ႕ျဖစ္သည္ႏွင့္အညီၿမိဳ႕ထဲတြင္ လက္ဖက္ေျခာက္၊ လက္ဖက္အစိုဆုိင္ အမ်ားအျပားေတြ႔ရသည္။

လက္ဖက္လုပ္ငန္းအေတြ႔အႀကဳံနွစ္ ၅ဝ နီးပါးရွိသည့္ ေဒသခံဦးစိုင္းပြန္းကလက္ဖက္ေျခာက္ ထုတ္လုပ္ေရးလုပ္ငန္းတြင္ မၾကာေသးခင္ႏွစ္မ်ားအတြင္းလုပ္နည္းလုပ္ဟန္ ေျပာင္းလဲမႈ တခ်ဳိ႕ ရိွလာရာထိုသို႔ ေျပာင္းလဲလိုက္သည့္ ေနာက္ပိုင္းတြင္ ဝင္ေငြပိုတုိးလာေၾကာင္းေျပာသည္။

“အရင္ကဆုိ တစ္မိသားစုလံုးဝိုင္းလုပ္ရတာ၊ အခုေတာ့ပိုၿပီး အခ်ိန္ကုန္သက္သာလာတယ္၊ လက္ဖက္အရည္အေသြးလည္း ပိုေကာင္းလာတယ္”ဟု ကိုးေခါင္ရြာမွ ေတာင္သူ ဦးစိုင္းပြန္းက ဝမ္းသာအားရေျပာသည္။

ယခင္ျပဳလုပ္ေနၾကလမ္းေဟာင္းကိုအေျခခံၿပီးနည္းစနစ္သစ္၊ ပိုမိုသန္႔ရွင္းသပ္ရပ္မႈတို႔ ေပါင္းစပ္ထပ္ပိုးလိုက္ျခင္းအားျဖင့္ လက္ဖက္ေျခာက္အရည္အေသြး  ပိုမိုေကာင္းမြန္လာသည္ဟု ဦးစိုင္းပြန္းအပါအဝင္ ေဒသခံအမ်ားအျပားကေျပာသည္။

လက္ဖက္ခူးဆြတ္ခ်ိန္မွ အိပ္သြပ္ ထုပ္ပိုးခ်ိန္အထိစနစ္က်မႈ၊ သန္႔ရွင္းသပ္ရပ္မႈတို႔လိုအပ္ေနသည္။

ေရႊဖီခ်ိန္

ပင္ေလာင္းၿမိဳ႕နယ္ စုိက္ပ်ဳိးေရးဦးစီးဌာန၏ အခ်က္အလက္္မ်ားအရပင္ေလာင္းၿမိဳ႕တြင္ လက္ဖက္စိုက္ဧက ၁၂,ဝဝဝေက်ာ္ရွိၿပီးအဆုိပါ ကိန္းဂဏန္း၏ ထက္ဝက္ခန္႔မွာၿမိဳ႕ႏွင့္ ဆယ္မိုင္ခန္႔ကြာေဝးသည့္ လဲေလွာင္းဆုိသည့္ ေတာင္ေပၚရြာေလးတြင္ရွိေနသည္။

 ေလွာ္အိုးထဲသို႔ မီးခိုးဝင္ျခင္း၊ အနံ႔စဲြျခင္းမျဖစ္ေစရန္ မီးဖိုတြင္တပ္ဆင္ထားသည့္ေခါင္းတုိင္ကိုနံရံအျပင္ဘက္ ထုတ္ထားၾကသည္။

လက္ဖက္ပင္သည္ နွစ္ရွည္ပင္ျဖစ္ၿပီးတရုတ္၊ အာသံ၊ ကိုးကန္႔၊အင္ဒိုခ်ဳိင္းနားစသည့္မ်ဳိး၄ မ်ဳိးရွိသည္။ ျမန္မာႏုိင္ငံတြင္ အာသံမ်ဳိးကိုသာ အဓိကစိုက္ပ်ဳိးၾကသည္။

လက္ဘက္ေဒသတြင္ ႏွစ္စဥ္ ေဖေဖာ္ဝါရီမွ ေမလဆန္းအထိကို ေရႊဖီခ်ိန္ဟုေခၚၾကၿပီး ထိုကာလအတြင္းထြက္ရွိသည့္ လက္ဖက္သည္ အရည္အေသြးအေကာင္းဆံုးျဖစ္သည္။

လက္ဖက္ရြက္ကိုဒယ္အုိးထဲထည့္ေလွာ္ၿပီးအနည္းငယ္ႏြမ္းသြားပါကလက္ႏွင့္နယ္ၾကသည္၊နယ္ၿပီးသားလက္ဖက္ကိုေနလွန္းၿပီးေျခာက္သြားလွ်င္ အသင့္ေသာက္ သံုးႏုိင္ၿပီျဖစ္သည္၊ ဤနည္းလမ္းကိုေတာင္သူမ်ားဘိုးဘြားစဥ္ဆက္ အသံုးျပဳလာၾကသည္။

လက္ဖက္စိုက္ခင္း ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းျခင္း၊ ကုန္ေခ်ာထုတ္လုပ္ျခင္းတို႔ႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီးေဒသခံေတာင္သူအစုအဖြဲ႔၊ စိုက္ပ်ဳိးေရးဦးစီးဌာနတို႔၏ ပညာေပးမႈမ်ားက ယခုႏွစ္ပိုင္းအတြင္း ပိုမိုအရိွန္ရလာသည္ဟု သိရသည္။

လက္ဖက္ပင္ကိုင္းျဖတ္နည္း၊ထိန္းသိမ္းနည္းမ်ားကိုအဓိကထားပို႔ခ်ေပးခဲ့သည္ဟု ၿမိဳ႕နယ္စိုက္ပ်ဳိးေရးဦးစီးဌာနမွ ဒုတိယဦးစီးမွဴး ဦးျမင့္သန္းကေျပာသည္။

လက္ဘက္စိုက္ပ်ဳိးမႈ ရာႏွင့္ခ်ီသက္တမ္းရိွသည့္ ပင္ေလာင္းတြင္ ေဒသထြက္ကုန္ကိုအရည္အေသြးပိုင္းဂရုစိုက္သင့္သည္ဟုၿမိဳ႕နယ္စိုက္ပ်ဳိးေရးဦးစီးဌာန၊ လက္ဖက္စိုက္ပ်ဳိးေရးႏွင့္ သုေတသနၿခံမွ ဒုတိယဦးစီးမွဴး ဦးစုိင္းပန္မုိင္းကေျပာသည္။

ကိုင္းျဖတ္ထိန္းသိမ္းထားသည့္ လက္ဖက္ခင္းကို ျပသေနေသာ လဲေလွာင္းရြာသားကိုေစာမင္း။

“မိရိုးဖလာနည္းကို ကြ်န္ေတာ္တို႔က ခြ်တ္ရမယ္။ဒါမွ လက္ဖက္အရည္အေသြးေကာင္းၿပီးေတာ့ ေစ်းေကာင္းေကာင္းရလာမယ္”ဟုလက္ဖက္အေတြ႔အႀကံဳ ႏွစ္ ၃ဝ ေက်ာ္ရွိေနသည့္ ဦးစိုင္းပန္မိုင္းကေျပာသည္။

အပင္ကိုအျမင့္သံုးေပခန္႔ထားျခင္းကအေကာင္းဆံုးျဖစ္ၿပီးရြက္နုပိုမိုထြက္ရန္လည္းကိုင္းျဖတ္ေပးရသည္၊လက္ဖက္ခူူးစဥ္ကတည္းကအရည္အေသြးထိန္းသိမ္းသည့္အေနျဖင့္ တစ္ဖူးႏွစ္ရြက္ႏႈန္းခူးဆြတ္ျခင္းကပိုမိုသင့္ေလ်ာ္သည္ဟုေဒသခံလက္ဖက္အစုအဖြဲ႔မွ အတြင္းေရးမွဴး ကိုစိုင္းေကာင္ခမ္းကေျပာသည္။

“အရင္ကေတာင္သူအမ်ားစုကလက္ဖက္ခူးရင္ အနုေရာအၾကမ္းေရာအကုန္ခူးလိုက္ၾကတာ။အဲဒါကိုအဓိကေျပာင္းလဲဖို႔တုိက္တြန္းရတာေပါ့”ဟုျမန္မာႏုိင္ငံလက္ဖက္အသင္းတြင္လည္းအဖြဲ႔ဝင္အျဖစ္ပါဝင္သည့္ ကိုစုိင္းေကာင္ခမ္းကေျပာသည္။

၂ဝ၁၅ ခုနွစ္မွ ၂ဝ၁၈ ခုနွစ္အတြင္းလက္ဖက္အစုအဖြဲ႔အေနျဖင့္ ပင္ေလာင္းၿမိဳ႕နယ္အတြင္းမွ ေက်းရြာေပါင္း ၅ဝေက်ာ္ကိုအသိပညာေပးေဟာေျပာျခင္းမ်ားျပဳလုပ္ခဲ့သည္။

လက္ဖက္ေလွာ္သည့္အိုးသန္႔ရွင္းစြာထားရန္၊ မီးခုိးန႔ံမရိွေစေရးအတြက္ မီးခုိးေခါင္းတုိင္ပါသည့္ မီးဖိုကိုအသံုးျပဳရန္၊လက္ဖက္လွန္းရာတြင္လည္းတတ္ႏိုင္သေရြ႕ စင္ျဖင့္လွန္းရန္အဓိကထားေဟာေျပာၾကသည္။

လက္ဖက္ အထြက္နည္းျခင္း၊ လက္ဖက္ေလွာ္သည့္အခါ ထမင္းဟင္းခ်က္သည့္အိုးႀကီးမ်ားအသံုးျပဳျခင္းတို႔ႏွင့္ အသားက်ေနသည့္ ေဒသခံတို႔အတြက္ ပညာေပးလုပ္ငန္းမ်ားကအလြန္ အသံုးဝင္သည္။ 

အဖြဲ႔အစည္းအသီးသီးကပညာေပးၿပီးတြင္ အပင္ထိန္းသိမ္းမႈ၊ အခါးေျခာက္ ထုတ္လုပ္မႈ အဆင့္ဆင့္သည္လည္းတိုးတက္ ေျပာင္းလဲလာသည္။

ေျခာက္ေသြ႔နည္းပညာ

ကိုးေခါင္ရပ္ကြက္(ယခင္ကိုးေခါင္ရြာ)မွ လက္ဖက္ေျခာက္ကအရည္အေသြးပိုမုိေကာင္းမြန္ၿပီးေစ်းလည္းပိုရေၾကာင္းေဒသခံတို႔ကေျပာသည္။

လက္ဖက္ထုတ္လုပ္သည့္ နည္းစနစ္မ်ားနွင့္ သန္႔ရွင္းသပ္ရပ္မႈကိုဦးစားေပးရာတြင္ ကိုုးေခါင္ကေရွ႕မွ ေျပးေနသည္။

လက္ဖက္ခူးဆြတ္ေနသည့္လဲေလွာင္းရြာသူပအို၀္းတိုင္းရင္းသူ ေဒၚနန္းေသာင္း။

အျခားရြာမ်ားမွထြက္သည့္လက္ဖက္ေျခာက္ကတစ္ပိႆာ၃,၈ဝဝ ႏွင့္ ၄,ဝဝဝ ၾကားရရွိခ်ိန္တြင္ ကိုးေခါင္လက္ဖက္ေျခာက္က ၆,ဝဝဝခန္႔အထိေစ်းရသည္။

အိ္မ္ေျခ ၁ဝဝ ေက်ာ္ရွိသည့္ကိုးေခါင္တြင္ လက္ဖက္ေတာင္သူအားလံုးနီးပါးကစနစ္တက်ရွိၾကသည္။လက္ဖက္တြင္ မီးခိုးနံ႔ ကင္းေစရန္ မီးခုိးေခါင္းတုိင္ပါသည့္ မီးဖိုႏွင့္ သန္႔ရွင္းသည့္လက္ဖက္ေလွာ္အုိးမ်ားကိုအသံုးျပဳလာၾကသည္။

ကိုးေခါင္နည္းတူနည္းစနစ္သစ္၊ စက္ကိရိယာသစ္မ်ားအသံုးျပဳလာသည့္ အျခားရြာတစ္ခုမွာလြယ္ပ်ားရြာျဖစ္သည္။ လက္ဖက္ေလွာ္ရာတြင္ အပူဓာတ္ထိန္းႏိုင္မႈနည္းသည့္ ဒယ္အုိးဝိုင္းအစားအလံုပိတ္သံအုိးကိုအသံုးျပဳလာၾကသည္။အလ်ား ၄ ေပ၊အခ်င္း ၃ ေပရွိသည့္ သံအုိးတြင္  အားသာခ်က္ မ်ားစြာရိွသည္ဟုလြယ္ပ်ားရြာကကိုစိုင္းဟန္ေမြကေျပာသည္။

“အားသာခ်က္ကအခ်ိန္ကုန္သက္သာၿပီးလူသက္သာလာတယ္။ ထင္းအကုန္အက်နည္းၿပီးအန႔ံအသက္(မီးခုိးန႔ံ) လည္းကင္းစင္လာတယ္”ဟုကိုစိုင္းဟန္ေမြကဝမ္းပန္းတသာေျပာသည္။

ရရွိထားသည့္ နည္းစနစ္မ်ားကိုရြာအားလံုးအသံုးျပဳျခင္းေတာ့မရွိေသးေၾကာင္းလက္ဖက္အစုအဖြဲ႔အတြင္းေရးမွဴး ကိုစိုုင္းေကာင္ခမ္းကေျပာသည္။

လက္ဖက္ပင္ ထိန္းသိမ္းျခင္း၊   အေျခာက္လွန္းရာတြင္ ေျမန႔ံႏွင့္ ဖုန္ကင္းစင္ရန္ေဆာင္ရြက္ျခင္းတို႔ႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီးလုပ္ေဆာင္ရန္ ခက္ခဲေနသည္ဟုေျပာလာသည့္ ေတာင္သူမ်ားထဲတြင္ လက္ဖက္ ၄ ဧကခန္႔စုိက္ပ်ဳိးထားသည့္ လဲေလွာင္းရြာမွဦးတီးဝင္းလည္းပါဝင္သည္။

“ရထားတဲ့နည္းေတြထဲမွာစင္နဲ႔လွန္းဖို႔ဆုိတာပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ေနရာကအခက္အခဲရွိတယ္။ ဖ်ာနဲ႔ လွန္းတာကယာယီဆုိေတာ့ ေျမေနရာမလိုဘူးေလ”ဟုဦးတီးဝင္းကရွင္းျပသည္။

ေနလွန္းစင္ေဆာက္ရန္အတြက္ ေငြေက်းကုန္က်မႈကလည္းေတာင္သူတို႔အတြက္ ဝန္ထုပ္ဝန္ပိုး ျဖစ္ေနသည္။

ေစ်းကြက္

ပင္ေလာင္းလက္ဖက္ေျခာက္ကို ျမန္မာျပည္အလယ္ပိုင္းႏွင့္ အျခားၿမိဳ႕နယ္မ်ားသို႔တင္ပို႔ေရာင္းခ်ေနေသာ္လည္းျပန္႔ႏံွ႔မႈအားအကန္႔အသတ္ ရိွေနေသးသည္ဟုသင္းပ်ံံ႕ေမႊးလက္ဖက္ေျခာက္ပြဲရံုႏွင့္ စက္ရံုပိုင္ရွင္ကိုစိုင္းေကာင္းခမ္းကေျပာသည္။

“ေတာင္သူေတြကိုလက္ဖက္ေကာင္းေကာင္းထုတ္လုပ္ဖို႔တုိက္တြန္းႏုိင္တယ္ထားဦးေတာ့ ထြက္လာတဲ့ လက္ဖက္ေျခာက္ေတြကိုေစ်းေကာင္းေကာင္းနဲ႔ ေရာင္းဖို႔ကေစ်းကြက္ကလည္းလိုေသးတယ္”ဟုကိုစိုင္းေကာင္ခမ္းကေျပာသည္။

လက္ဘက္ေျခာက္ထုတ္လုပ္သည့္ စက္ရံုအေရအတြက္၊ေစ်းကြက္ခ်ိတ္ဆက္ႏိုင္မႈတို႔တြင္လည္းပင္ေလာင္းကေဒသတြင္းျမိဳ႕မ်ားထက္ ေနာက္ေရာက္ေနသည္။

လက္လွည့္သံအုိးသံုးၿပီး လက္ဘက္ေျခာက္ေသြ႔ေစသည့္ နည္းလမ္း၏ အားသာခ်က္မ်ားထဲတြင္ လက္ဖက္ပိႆာခ်ိန္ ပိုမိုဆံ့၀င္ျခင္း၊မီးခိုးန႔ံကင္းစင္ျခင္း၊ ထင္းအကုန္အက်သက္သာျခင္းတို႔  ပါဝင္သည္။

“ကြ်န္ေတာ္တို႔ဆီလည္းအကူအညီေပးတဲ့ အဖြဲ႔ေတြမ်ားမ်ားဝင္ေပးဖို႔လိုမယ္၊ စက္ရံုမလုပ္ေပးႏုိင္ရင္ေတာင္မွ ေစ်းကြက္ခ်ိတ္ဆက္ႏိုင္ဖို႔ကလိုေသးတယ္”ဟုကိုစုိင္းေကာင္ခမ္းကေျပာသည္။

အိမ္ေျခ ၁ဝဝေက်ာ္ရွိသည့္ လဲေလွာင္းရြာသည္ ပင္ေလာင္းၿမိဳ႕ႏွင့္ ၁ဝမိုင္ခန္႔ကြာေဝးေသာေၾကာင့္ ေတာင္သူအမ်ားစုကရြာအတြင္းရွိလက္ဖက္ေျခာက္ဒိုင္တြင္ျပန္သြင္းၾကသည္။

ရွမ္းျပည္နယ္ေတာင္ပိုင္းတြင္ လက္ဖက္စုိက္ဧကအမ်ားဆံုးမွာပင္ေလာင္း ျဖစ္ေသာ္လည္းပင္းတယ၊ ရပ္ေစာက္အစရွိသည့္ အိမ္နီးခ်င္းၿမိဳ႕နယ္မ်ားနည္းပညာအကူအညီပိုမိုရရိွေနသည္ဟုေဒသခံတို႔ကဆိုသည္။

ထိုင္းႏိုင္ငံအေျခစုိက္ မယ္ဖားလံုဟုေခၚသည့္အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခုကလာမည့္ႏွစ္အတြင္းပင္ေလာင္းရွိလက္ဖက္ေတာင္သူမ်ားကိုနည္းပညာမွ်ေဝေပးရန္ရွိေနသည္ဟုသိရသည္။

လက္ဖက္ေျခာက္ထုတ္လုပ္သည့္Nara Green Teaကုမၸဏီကလဲေလွာင္းရြာထြက္ လက္ဖက္ ရရိွရန္ အက်ဳိးတူပူးေပါင္းလုပ္ကိုင္သည့္ စိုက္ပ်ဳိးလယ္ယာစနစ္အတိုင္းလုပ္ေဆာင္မည္၊ လိုအပ္သည့္ နည္းပညာလည္း မွ်ေဝသြားမည္ဟုထိုကုမၸဏီ၏မန္ေနးဂ်င္းဒါရိုက္တာဦးေက်ာ္သီဟကေျပာသည္။

“အဲဒီရြာကထုတ္လုပ္ႏုိင္စြမ္းလည္း ျမင့္တယ္၊ အရည္အေသြးလည္းေကာင္းလာတယ္၊ဒါေၾကာင့္ ဒီရြာကိုေရြးလိုက္တာ” ဟုကိုေက်ာ္သီဟကရွင္းျပသည္။

ကုမၸဏီကလဲေလွာင္းရြာေဒသခံတို႔ကိုသင့္ေလ်ာ္သည့္ နည္းပညာ မွ်ေဝမည္ဟုဆုိသည္။ 

လဲေလွာင္းရြာရွိလက္ဖက္ေျခာက္လုပ္ငန္းရွင္တစ္ဦးျဖစ္သည့္ ေဒၚနန္းသိန္းဟန္ကယခုႏွစ္ပိုင္းအတြင္းရြာ၏ လက္ဖက္ေျခာက္ အရည္အေသြး၊ ထုတ္လုပ္မႈပိုင္းတို႔ကိုအားရမိသည္ဟုေျပာသည္။

"အရင္ကထက္ေတာ့အရည္အေသြးပိုေကာင္းလာတယ္။ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ေတာ့တစ္ရြာလံုးကိုစင္နဲ႔လွန္းေစခ်င္တယ္။ကိုယ့္ရြာလက္ဖက္လည္းနာမည္ပိုရတာေပါ့"ဟုလက္ဖက္ေျခာက္အဝယ္ဒုိင္ လုပ္ငန္းရွင္ေဒၚနန္းသိန္းဟန္ကေျပာသည္။