မိဘဆႏၵအရပဲ ဂ်ပန္ဦးေႏွာက္ေရာင္ကာကြယ္ေဆး ထုိးေပးပါတယ္

.

ကေလးငယ္မ်ား ဂ်ပန္ဦးေႏွာက္ေရာင္ေရာ၈ါကာကြယ္ေဆးထိုးျပီးစဥ္ ။ ဓာတ္ပံု-Unicef Myanmar

(ဒုတိယညႊန္ၾကားေရးမွဴးခ်ဳပ္ ဦးသန္းထြန္းေအာင္ႏွင့္ အင္တာဗ်ဴး)

ေမး။ ။ ဂ်ပန္ဦးေႏွာက္ေရာင္ကာကြယ္ေဆးထုိးတာနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး တိုင္းနဲ႔ ျပည္နယ္ေတြက တစ္ခ်ိဳ႕ေနရာ ေတြမွာ ကေလးေတြ ေသဆံုးတာ၊ ေအာ့အန္မူးေဝတာေတြျဖစ္ေနေတာ့ စိုးရိမ္ရတဲ့အေျခအေနရွိေနတာေပါ့။ အဲ့ဒါ ဘာေၾကာင့္ျဖစ္တာလဲဆိုတာ ဆရာတို႔ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈေတြ လုပ္ထားလား။

ေျဖ။ ။ ရွိတယ္။ အဲ့ဒါေတြကို ကၽြန္ေတာ္တို႔ သတင္းစာမွာ ထုတ္ျပန္ထားၿပီေလ။ ၿပီးခဲ့တဲ့ စေနေန႔က သတင္းစာမွာ ထုတ္ျပန္ခ်က္ ၂ ေပါ့။ ဟိုး အရင္တစ္ပတ္ကေတာ့ ထုတ္ျပန္ခ်က္ ၂ ေပါ့။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ထုတ္ျပန္ထားပါ။ ဓာတ္မတည့္တာဆိုတာကေတာ့ ကာကြယ္ေဆးရဲ႕သေဘာကိုက ကေလး ၁၀၀ ထုိးရင္ တစ္ဆယ္၊ ႏွစ္ ဆယ္ကေတာ့ နည္းနည္း မူးတတ္တယ္။ ၁၀ ရာခိုင္ႏႈန္းမွာ ၂ ရာခိုင္ႏႈန္းေပါ့။ အဲ့ဒါကိုလည္း ထုတ္ျပန္ ထားပါတယ္။ သို႔ေသာ္လည္းပဲ မသိၾကဘူး။ ဖ်ားတာကလည္း ကေလး ၁၀၀ မွာ ၁၀ ေယာက္ ေလာက္က ဖ်ားတယ္။ အခုေလာေလာဆယ္ထုိးတာမွာေတာ့ ဓာတ္မတည့္တာ သိပ္မေတြ႔ရဘူး။

ေမး။ ။ ဟုတ္ကဲ့ပါခင္ဗ်ာ။ အခုေလာေလာဆယ္မွာလည္း ပင္ေလာင္းအပိုင္ ေနာင္တရားၿမိဳ႕မွာလည္း ကေလး ငယ္တစ္ဦး ကာကြယ္ေဆးထုိးၿပီး ေတာင္ႀကီးအထူးကုကေလးေဆး႐ုံမွာ တင္ထားတာ အသက္အႏၱရာယ္ စိုးရိမ္ရတယ္လို႔ သိရတယ္ခင္ဗ်။ သူကက်ေတာ့ ေနမေကာင္းခင္ ေဆးထုိးလို႔ ျဖစ္သြားတယ္လို႔ သိရတယ္ ဆရာ။

ေျဖ။ ။ အဲ့ဒါေၾကာင့္မို႔လို႔ ကၽြန္ေတာ္တို႔ အျပည့္အစံု ရွင္းလင္းထားတယ္ေလ။ သတင္းစာေတြမွာ ျမန္မာလို ေရာ၊ အဂၤလိပ္လိုေရာ ရွင္းထားတာရွိတယ္။ ဒီကိစၥနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ေပါ့ေလ။ အမ်ားႀကီးထုိးရတာဆိုေတာ့ နည္းနည္းေလးေတာ့ တိုက္ဆိုင္မႈေလးေတြရွိတာေပါ့ေနာ္။ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕လူဦးေရ က်န္းမာေရးအေျခအေန စစ္တမ္းေတြ ေကာက္ထားတဲ့အခ်ိန္မွာ ႏႈန္းထားေတြရွိတယ္။ ၅ ႏွစ္ေအာက္ကေလးကို တစ္ရက္ကို ဘယ္ေလာက္လုပ္ႏိုင္လဲ။ ၅ ႏွစ္ကေန ၁၅ ႏွစ္ဆိုရင္ ပံုမွန္အတိုင္းဆိုရင္ သူက ေက်ာင္းေနတာေရာ၊ မေနတာ ေရာဆိုရင္ ႏႈန္းထားေတြရွိတယ္။ ဒါကေတာ့ ႏိုင္ငံတကာမွာေရာရွိတယ္။

ေမး။ ။ ဟုတ္ကဲ့။ ဒီ ဂ်ပန္ဦးေႏွာက္ေရာင္ကာကြယ္ေဆးက တစ္ျခားႏိုင္ငံေတြမွာေရာ ထုိးေပးတယ္ဆိုေတာ့ အဲ့ဒီႏိုင္ငံေတြမွာေရာ ေသဆံုးတာေတြ ရွိလားခင္ဗ်ာ။

ေျဖ။ ။  ဒီကာကြယ္ေဆးအေနနဲ႔ကေတာ့ ႏိုင္ငံေပါင္း ၁၁ ႏိုင္ငံမွာ ကေလးေပါင္း သန္းေပါင္း ၄ဝဝ ထိုးၿပီးၿပီ။ ခုသံုးေနတဲ့ ကာကြယ္ေဆးကေလ။ တျခားႏိုင္ငံေတြမွာလည္း ျဖစ္တာေတြရွိပါတယ္။ အိႏိၵယတို႔၊ ဘာတို႔မွာ ဆိုရင္ လည္း ၂၂ ေယာက္ထိ ဆံုးတာေတြရွိတယ္ေလ။ ဒါေလးေတြကို ကၽြန္ေတာ္တို႔က ယွဥ္ၿပီးေတာ့ ျပဖို႔ဟာ ကေတာ့ ရွိပါတယ္။ အခုေလာေလာဆယ္ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ကေလး ၈ သန္းေက်ာ္ ထိုးၿပီးၿပီ။ ပထမအဆင့္ ေက်ာင္းအေျချပဳမွာ။ အဲ့ဒီမွာ ဆိုးဆိုးရြားရြားျဖစ္တာေတာ့ ဆံုးသြားတာ ၃ ေယာက္ေတာ့ရွိတာေပါ့။ ထုတ္ျပန္ ေပးထားတဲ့ ထဲမွာေတာ့။ အဲ့ဒီမွာ ပင္ေလာင္းက ကေလးကေတာ့ သူက နမိုနီးယားရွိတယ္။ စစ္ေဆးမႈကေတာ့ လြဲႏိုင္တာေပါ့။ မထုိးခင္ ဘယ္လိုပဲ စစ္ေဆး၊ စစ္ေဆးမသိႏိုင္ဘူး။ ေရာဂါအခံရွိေတာ့ေလ။ ကေလးက ေဆးထုိး တဲ့အခ်ိန္မွာ ရင္ၾကပ္သြားတယ္။ တစ္နာရီ၊ ၄၅ မိနစ္ေလာက္ေနၿပီးေတာ့မွ ရင္ၾကပ္ၿပီးေတာ့မွ သူက ျပဳစုကုသမႈ ေပးခဲ့ေပမယ့္လည္း ဆံုးသြားတာေပါ့။

ေမး။ ။ ဆရာတို႔အေနနဲ႔ေရာ ခုလိုျဖစ္စဥ္ေတြ ျဖစ္ေနေတာ့ ေနာက္ထပ္ ထပ္ၿပီး ဂ်ပန္ဦးေႏွာက္ေရာင္ ကာကြယ္ေဆးထိုးေပးဖို႔ အစီစဥ္ရွိေသးလား။

ေျဖ။ ။ ရွိတာေပါ့။ ေနာက္ထပ္ ရပ္ကြက္၊ ေက်းရြာအေျချပဳအေနနဲ႔ ထုိးဦးမယ္။ ဒီဇင္ဘာ ၁၁ ရက္ေန႔ ၂ဝ ထိေအာင္။ ကေလးေပါင္း ၅ သန္းေက်ာ္ေလာက္ ထုိးမယ္။

ေမး။ ။ ခုလိုမ်ိဳး ဆရာတို႔က ဂ်ပန္ဦးေႏွာက္ေရာင္ကာကြယ္ေဆးကို ထိုးမယ္ဆိုေတာ့ ဒီလို ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ ဆိုးက်ိဳးေတြေၾကာင့္ တခ်ိဳ႕မိဘေတြက စိုးရိမ္မႈေတြရွိေနတယ္ေပါ့။ ဒီအေပၚမွာေရာ ဆရာအေနနဲ႔ ဘာေျပာခ်င္ လဲခင္ဗ်။

ေျဖ။ ။ မိဘမ်ားကို ကၽြန္ေတာ္ေျပာထားၿပီးသားေပါ့။ ဟို မထိုးမေနရ သတ္မွတ္မထားဘူး။ မိမိဆႏၵအရပဲ ထုိးပါ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ကေတာ့ မိဘဆႏၵအရပဲ ထုိးေပးပါမယ္။ ကာကြယ္ေဆးထိုးေပးတာက   ေရာဂါကေတာ့ ျဖစ္လာရင္ ကုသရခက္တယ္။ သံုးပံု တစ္ပံုက အသက္ဆံုး႐ႈံးႏိုင္တယ္။ သံုးပံုႏွစ္ပံုက ဦးေႏွာက္အာ႐ုံခ်ိဳ႕ တဲ့ၿပီးေတာ့မွ ဒုကၡိတျဖစ္ႏိုင္တယ္။ အဲ့ဒီေတာ့ ကာကြယ္ေဆးျဖင့္သာ ကာကြယ္လို႔ရတယ္။ ျဖစ္လာရင္ေတာ့ မကာကြယ္ ႏိုင္ဘူးေပါ့ဗ်ာ။ အဲ့ဒီေတာ့ ဆိုလို႔တဲ့သေဘာကေတာ့ ကာကြယ္ခ်င္ရင္ေတာ့ ကာကြယ္ေဆးႀကိဳ တင္ထုိးျခင္း ကလြဲ၍ တျခား နည္းလမ္းမရွိဘူး။ ျခင္ကိုက္မခံရေအာင္ပဲ ႀကိဳးစားရမွာေပါ့ေလ။ အခုကာကြယ္ ေဆးထုိးၿပီးတဲ့ ၈ သန္းေက်ာ္ေက်ာ္ကေလးေတြလည္း ေနေကာင္းၾကပါတယ္။ ခု ျဖစ္သြားကလည္း တိုက္ဆိုင္မႈေပါ့။ ကာကြယ္ ေဆးအားျဖင့္ကေတာ့ စိတ္ခ်ရတယ္ဆိုၿပီးေတာ့ တျခားႏိုင္ငံေတြမွာလည္း ထုိးၿပီးၿပီ။ အဲ့ဒီေတာ့ စိုးရိမ္ေနေပမယ့္ ကာကြယ္ေဆးထိုးခ်င္မိဘေတြအေနနဲ႔ စိတ္မခ်ဘူးဆိုရင္ ကေလးအထူးကု ဆရာဝန္ေတြနဲ႔တိုင္ပင္ၿပီး ထုိးပါလို႔ အႀကံျပဳခ်င္ပါတယ္။

ေမး။ ။ ဟုတ္ကဲ့ပါခင္ဗ်။ အခုလို ကာကြယ္ေဆးထုိးလိုက္လို႔ ကေလးေတြမွာ ထိခိုက္မႈတစ္စံုတစ္ရာျဖစ္လာရင္ ဆရာတုိ႔အေနနဲ႔ ဘယ္လိုမ်ိဳး တာဝန္ယူေဆာင္ရြက္ေပးလဲဆိုတာ သိခ်င္ပါတယ္။

ေျဖ။ ။ ရွိတယ္။ တာဝန္ယူမႈဆိုတာ ဆရာမေတြ အကုန္လံုးဆီမွာ ကေလးေတြေရွာ႔ခ္ျဖစ္လို႔ရွိရင္ အခ်ိန္မီ ကုသဖို႔ ေျဖေဆးေတြ အကုန္လံုး အျပည့္အစံုေပးထားပါတယ္။ တာဝန္ယူတာကေတာ့ အကုန္လံုးကို တာဝန္ ခ်ၿပီးသား။ သက္ဆိုင္ရာ ၿမိဳ႕နယ္ ဆရာဝန္၊ ကေလးအထူးကုဆရာဝန္ စသျဖင့္ေပါ့ အကုန္လံုးကို တာဝန္ေပး ထားၿပီးသား။ သူတို႔ အဆင့္ဆင့္ တာဝန္ယူရမယ္။ ကေလးက တစ္ခုခုျဖစ္လို႔ရွိရင္ အျမန္ဆံုးခ်က္ခ်င္း ကုသႏိုင္ ေအာင္ လုပ္ထားရမယ္ဆိုၿပီးေတာ့ စီစဥ္ၿပီးသားပါ။

 ေမး။ ။ ဟုတ္ကဲ့ပါ။ ဆရာအေနနဲ႔ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းမွာ တစ္ႏွစ္အတြင္း ဂ်ပန္ဦးေႏွာက္ေရာင္ေရာဂါ ျဖစ္ပြားတဲ့ ဦးေရနဲ႔ ေသဆံုးသူဦးေရ ဘယ္ေလာက္ေလာက္ရွိလဲဆိုတာ ေျပာေပးႏိုင္မလားခင္ဗ်ာ။

ေျဖ။ ။ ႏွစ္စဥ္ ၃ဝဝ ေက်ာ္ေလာက္ ေသဆံုးတယ္။ ျဖစ္ပြားမႈက ၆ဝဝဝ ေက်ာ္ေလာက္ရွိတယ္။ ဆံုးတာခ်ည္းပဲ ကို ၃ဝဝ ေက်ာ္ေလာက္ရွိတယ္။ ဒါေတာင္မွ လက္တန္းေျပာတာ အေသးစိတ္စာအုပ္ၾကည့္ ၿပီး ကိန္းဂဏန္းေတြ ေျပာရင္ ဒီထက္ပို မ်ားႏိုင္တယ္။

ေမး။ ။ ဂ်ပန္ဦးေႏွာက္ေရာင္ေရာဂါျဖစ္ပြားရင္ ဘယ္ေလာက္ေလာက္ၾကာၿပီးေတာ့ ေရာဂါလကၡဏာေတြက ဘယ္လိုမ်ိဳးပံုစံလဲဆရာ။

ေျဖ။ ။  ၾကာတယ္ဆိုတာက သူက ကုသတဲ့စာရင္းမရွိဘူး။ သူက ကုသရင္လည္း လကၡဏာျပမွပဲ ကုသရ တယ္ဆိုေတာ့။ သံုးပံုႏွစ္ပံုေလာက္က စကားေျပာတာ မတိက်တာေတြ၊ မပီတာေတြ၊ အေၾကာဆြဲတာေတြ၊ ေနာက္ အတက္ေရာဂါေတြျဖစ္ပြားတာေတြရွိတယ္။ ဒီေရာဂါ ဆိုးက်ိဳးကေတာ့ မ်ားတယ္။

 ေမး။ ဟုတ္ကဲ့။ ဆရာတို႔ကလည္း ကာကြယ္ေဆးထုိးေပးဖို႔အတြက္ ေနာက္ထပ္အစီအစဥ္ေတြ ရွိေသးတယ္ ဆိုေတာ့ ကေလးေတြကို ေဆးမထိုးခင္ စစ္ေဆးေပးႏိုင္ဖို႔အတြက္ လုပ္ေဆာင္ထားတာရွိလား။

ေျဖ။ ။ အဲ့ဒါေတြကို ကၽြန္ေတာ္တို႔ ညႊန္ၾကားထားၿပီးၿပီ.. .ညႊန္ၾကားထားၿပီ။ လူအင္အားကေတာ့ နည္းနည္း လိုတာေပါ့။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ နည္းနည္း..နည္းနည္းဆီေတာ့ ထုိးမယ္။ အမ်ားႀကီး မထုိးဘူးေပါ့ေနာ္။ အဲ့ဒီလိုမ်ိဳး ေတာ့ေျပာထားတယ္။ ႏိုင္သေလာက္ဆီပဲ လုပ္သြားမယ္။

 ေမး။ ။ ေနာက္ဆံုးေမးခြန္းပါဆရာ။ ဆရာအေနနဲ႔ အခုလက္ရွိ ကာကြယ္ေဆးထုိးလို႔ ျဖစ္ေပၚေနတဲ့ အေျခ အေနဆိုးတခ်ိဳ႕နဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ျဖည့္စြက္ၿပီး ေျပာေပးခ်င္တာရွိေသးလားဆရာ။

ေျဖ။ ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ကေတာ့ ေရာဂါဆိုးကလည္း ကာကြယ္ခ်င္တာေပါ့ေနာ္။ တစ္ဖက္ကလည္း အမ်ားႀကီး ထုိးရတဲ့ အခါက်ေတာ့ ဒီလိုမ်ိဳး အျဖစ္အပ်က္ေလးေတြ ရွိတာေပါ့ေလ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ကေတာ့ ျဖစ္ႏိုင္ရင္ ကေလးေတြကို ကာကြယ္ေဆးေလး ထုိးေပးခ်င္တယ္။ ကေလးေတြလည္း မဆံုးေစခ်င္ဘူး။ အဲ့ဒီေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔က ျပန္ခ်ိန္ ေနရတာက မထုိးတဲ့ ကေလးမ်ားက ေရာဂါျဖစ္လာရင္ မကာကြယ္ႏိုင္ ဘူးေပါ့။ ေရာဂါရႏိုင္တဲ့ အေျခအေနရွိ တယ္။ ဒါေပမယ့္ အကုန္လံုးေတာ့ ေရာဂါမရႏိုင္ဘူးေပါ့။ ျဖစ္ပြားမႈမ်ားတဲ့ ဧရာဝတီတုိင္း၊ ရန္ကုန္တိုင္း၊ ပဲခူးတိုင္းက ကေလးေတြကေတာ့ ေရာဂါျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ခုနေျပာသလို ကာကြယ္ေဆးကလည္း ဘယ္ေဆးျဖစ္ျဖစ္ အကုန္လံုးက တည့္တယ္ဆိုတာေျပာလို႔ မရဘူးေလ။ ဒါေၾကာင့္ ထုိးလည္း ထိုးခ်င္တယ္။ ေရာဂါ ကာကြယ္ခ်င္တယ္ဆိုရင္ေတာ့ မိဘေတြအေနနဲ႔ ကေလးအထူးကုဆရာဝန္နဲ႔ တိုင္ပင္ၿပီးမွ ထုိးပါလို႔ ေျပာခ်င္ပါတယ္။