ကခ်င္ျပည္နယ္ မိုးေမာက္စစ္ေရွာင္စခန္းေရာက္ အမ်ိဳးသမီးမ်ားရဲ႕အေျခအေန

.

ဒီကေန႔ ဒီအစဥ္အစဥ္မွာေတာ႔ မၿငိမ္းခ်မ္းတဲ့ေဒသက အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ ဘဝေတြနဲ႔ ခက္ခဲ႐ုန္းကန္မႈေတြကုိ တင္ဆက္သြားမွာပါ။

ကခ်င္ျပည္နယ္ထဲက စစ္ေရွာင္စခန္းေတြမွာ ေနထိုင္ေနရသူေတြဟာ အခုဆိုရင္ မိမိ ေနရပ္ကို စြန္႔ခြာခဲ့ရတာ ငါးႏွစ္ေလာက္ရွိၿပီျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလုိ ႏွစ္ရွည္ခံေနရတဲ့ ဒုကၡေတြကုိ ေဒသခံေတြ ဘယ္လုိမ်ား ႀကံ့ႀကံ့ခံေနရလဲဆုိတာကို တင္ဆက္ႏိုင္ဖို႔အတြက္  ဗန္ေမာ္၊ မုိးေမာက္၊ ဝိုင္းေမာ္နဲ႔ ၿမစ္ႀကီးနားၿမိဳ႕အနီးက စစ္ေရွာင္စခန္းေတြမွာ ေနထိုင္ေနရတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြကုိ မဇိၩမက သြားေရာက္ ေတြ႔ဆံုခဲ့ပါတယ္။

အခုျမင္ေတြ႔ေနရတာကေတာ့ ကခ်င္ျပည္နယ္အတြင္းမွာရွိတဲ့ စစ္ေရွာင္စခန္းတစ္ခုျဖစ္တဲ့ မိုးေမာက္မွ စစ္ေရွာင္စခန္းတစ္ခု ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီစခန္းမွာ လာေရာက္ခုိလံႈသူဦးေရဟာ ၁၈၀၀ ေက်ာ္ရွိပါတယ္။ အဲဒီအထဲက ၁၀၀၀ နီးပါးေလာက္ဟာ အမ်ိဳးသမီးေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီလုိစစ္ေရွာင္စခန္းေတြ ကခ်င္ျပည္နယ္မွာရွိတဲ့ စစ္ေရွာင္စခနး္ေတြ က်န္ရွိေနပါေသးတယ္။

ဒီစစ္ေရွာင္စခန္းေတြဟာ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္ထိန္းခ်ဳပ္နယ္ေျမနဲ႔ ကခ်င္လြတ္ေျမာက္ေရးတပ္မေတာ္ ထိန္းခ်ဳပ္နယ္ေျမေတြမွာ ေတြ႔ႏုိင္ပါတယ္။ ဘာသာေရးဆုိင္ရာ ဘုရားေက်ာင္း၊ ဘုန္းႀကီးေက်ာင္းေတြကလည္း စစ္ေရွာင္စခန္းေတြ ဖြင့္လွစ္ၿပီး တိုက္ပြဲျဖစ္ရာ ေနရာေတြဆီက ေရာက္လာတဲ့သူေတြကုိ ကူညီၾကပါတယ္။

ေဒၚနန္ပူ (တာဝန္ခံ)

Htoi Gender and Development Organization

ဒီ ျမစ္ႀကီးနားနဲ႔ ဝိုင္းေမာ္ၿမိဳ႕ေတြမွာရွိတဲ့ စစ္ေဘးစခန္းမွာရွိတဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕ အေျခအေနကုိ ေျပာမယ္ဆိုရင္ သူတို႔ေတြက လြန္ခဲ့တဲ့ ၂၀၁၅ ကေနစၿပီးေတာ့ သူတုိ႔ ရသင့္ရထိုက္တဲ့ စစ္ေဘးဒုကၡသည္ေတြကို ေထာက္ပံ့တဲ့ စားနပ္ရိကၡာေထာက္ပံ့မႈ ျဖတ္ေတာက္လုိက္တယ္။ ျဖတ္လုိက္ၿပီးေတာ့ တစ္ေယာက္ကုိ ၉၀၀၀ စီပဲ ေပးေတာ့တာေပါ့။ အဲဒီအခါက်ေတာ့ သူတို႔မွာ အခက္အခဲေတြ အမ်ားႀကီးရွိတယ္။ လြန္ခဲ့တဲ့အခ်ိန္မွာ ေပးတာေတာင္မွပဲ ဘာျဖစ္လဲဆုိရင္ စစ္ေျပးတစ္ေယာက္ရဲ႕ ရသင့္ရထုိက္တဲ့ ရခုိင္ႏႈန္းကုိ အျပည့္အဝမရပဲနဲ႔ ၃၅ ရာခုိင္ႏႈန္းေလာက္ပဲ ရတယ္။ အဲဒါကို ျပန္ၿပီးေတာ့ ျဖတ္ေတာက္လုိက္တယ္ဆိုေတာ့ သူတို႔ အခက္အခဲေတြ အမ်ားႀကီးျဖစ္တယ္။ ၿပီးေတာ့ သူတို႔ရဲ႕ က်န္းမာေရးအေျခအေနေတြကို က်န္းမာေရး ျပဳစုေစာင့္ေရွာက္မႈ အျပည့္အဝ သူတုိ႔ မရရွိဘူး။ ဖ်ားၿပီနာၿပီဆုိရင္ သူတို႔ ေဆး႐ံုကုိသြားရတယ္ ေဆး႐ံုမွာလည္းပဲ စစ္ေျပးဒုကၡသည္ပါဆုိတဲ့ ေထာက္ခံစာနဲ႔ သြားရတယ္။ သြားတဲ့အခါက်ေတာ့ ဆရာဝန္က ခ်က္ခ်င္းမကုေပးပဲနဲ႔ တျခားလူနာေတြကုိ အရင္ကုေပးတယ္။ ေနာက္ဆံုးမွ အရမ္းၾကာတဲ့အခ်ိန္က်မွ ကုေပးတယ္။ ဒီလုိအခက္အခဲေတြေတာ့ ရွိတာေပါ့။

မဇိၩမ

ဒီစစ္ေရွာင္စခန္းေတြမွာ ေနထိုင္တဲ့သူေတြဟာ မိမိေနရပ္ကုိ စြန္႔ခြာလာတာ ၅ ႏွစ္ေလာက္ရွိပါၿပီ။ ဒါဟာ တပ္မေတာ္နဲ႔ KIA အၾကား တုိက္ပြဲေတြ ဆက္တုိက္ျဖစ္ခဲ့တဲ့ လာလတစ္ခုလို႔လည္း ဆုိႏုိင္ပါတယ္။ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္နဲ႔ KIA တုိက္ပြဲေၾကာင့္ ေနရပ္ကုိ စြန္႔ခြာ ထြက္ေျပးလာသူဟာ ၁၂၀၀၀၀ ေက်ာ္ရွိၿပီး ကခ်င္ျပည္နယ္နဲ႔ ရွမ္းျပည္ေျမာက္ပုိင္းမွာရွိတဲ့ စစ္ေရွာင္စခန္းေတြဆီမွာ ခုိလံႈၾကရတာပါ။ စစ္ေရွာင္စခန္းေတြမွာေနထိုင္တဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာလည္း စိန္ေခၚမႈေတြ ရွိေနပါတယ္။

စစ္ေဘးေရွာင္ တစ္ဦး

အခက္အခဲေတြေတာ့ ေတာ္ေတာ္ရွိတာေပါ့။ ေငြေၾကး၊ အစားအေသာက္ေထာက္ပံ့တာေတာ့ ရွိတာေပါ့။ အရင္တုန္းက ရြာမွာေနခဲ့သလုိေတာ့ အဆင္မေျပဘူးေပါ့။ ကေလးေတြကေတာ့ ေက်ာင္းတက္တယ္။ ဒီကုိေရာက္တာေတာ့ ၄ ႏွစ္ေက်ာ္ပါၿပီ။ ရြာမွာေနတုန္းကဆုိ အလုပ္အကုိင္က ရွိတယ္ေလ ေတာင္ယာလုပ္လည္းရတယ္ ဘာမွလည္း စိတ္ညစ္စရာမရွိဘူး။ ဒီမွာကေတာ့ ဆင္းရဲတာေပါ့။

မဇိၩမ

စစ္ေရွာင္စခန္းေတြကို ေရာက္တဲ့အခါမွာ အမ်ားဆံုးေတြ႔ႏုိင္တာကေတာ့ အမ်ိဳးးသမီးေတြနဲ႔ ကေလးေတြရယ္ သက္ႀကီးရြယ္အုိေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အမ်ိဳးသမီးေတြဆီက ေနာက္ထပ္ ၾကားႏုိင္တာကေတာ့ အလုပ္မရွိတဲ့အေၾကာင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

ေဒၚနန္ပူ (တာဝန္ခံ)

Htoi Gender and Development Organization

သူတုိ႔ခင္ပြန္းေတြက ဖားကန္႔ဘက္မွာ ေက်ာက္စိမ္း ေရမေဆးသြားရွာတာတို႔ ဘာတုိ႔ေတာ့ ရွိတယ္။ စစ္ေဘးေရွာင္မွာလာေနတဲ့သူေတြက ဒီမွာေနတာ ေလးငါးေျခာက္ႏွစ္ ရွိသြားၿပီျဖစ္တဲ့အတြက္ေၾကာင့္မို႔ သူတို႔က NGO ေတြကလည္းပဲ အသက္ေမြးဝမ္းေၾကာင္းေတြ လုပ္ေပးတယ္။ တခ်ိဳကအမ်ိဳးသားေတြဆုိရင္ ဖားကန္႔ဘက္မွာ သြားလုပ္ၾကတယ္။ ေျမၿပိဳၿပီးေတာ့ ေသသြားတဲ့လူေတြလည္း ရွိပါတယ္။ တခ်ိဳ႕က အဆက္အသြယ္မရတာေတြလည္းရွိတယ္။ တခ်ိဳ႕က်ေတာ့ လက္နက္ကုိင္ေတြဘက္ကုိ သြားတာေတြလည္း ရွိတယ္။

 မဇိၩမ

တကယ္ေတာ့ ဒီစစ္ေရွာင္စခန္းေတြက သူတို႔အိမ္ မဟုတ္ပါဘးူ။ သူတို႔အိမ္ကေတာ့ တုိက္ပြဲေတြရဲ႕ နင္းေခ်ျခင္းကုိ ခံခဲ့ရပါတယ္။ ျမစ္ႀကီးနား ဗန္ေမာ္ လမ္းတစ္ေလွ်ာက္မွာဆုိရင္ လူသူမရွိပဲ ေျခာက္ကပ္ေနတာကို ေတြ႔ရွိရပါတယ္။ စစ္ေရွာင္စခန္းေတြကေန သူတို႔ ဘယ္အခ်ိန္မွာ အိမ္ျပန္ရမလဲ။ ဘယ္လုိျပန္ရမလဲ။ စစ္ေၾကာင့္ ပ်က္စီးသြားတာေတြကုိ ဘယ္သူေတြ တာဝန္ယူၾကမလဲဆုိတာ မသိႏုိင္ေတာ့ပါဘူး။

ေဒၚရြယ္ဂ်ာ (တာဝန္ခံ)

စိန္ေပါလ္ စစ္ေရွာင္စခန္း

ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ေနတဲ့သူေတြကုိ ကၽြန္မ ေျပာခ်င္တာကေတာ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုိတာက ျမန္ျမန္ရေလ တုိင္းျပည္အတြက္ ပုိေကာင္းေလေပါ့။ စစ္ေၾကာင့္ ျဖစ္လာတဲ့ အက်ိဳးဆက္က မေကာင္းတဲ့အက်ိဳးဆက္ေတြပဲ ရွိလာမွာပါ။ ေကာင္းတဲ့အက်ိဳးဆက္က ဘာမွ ရွိလာမွမဟုတ္ပါဘူး။ စစ္တပ္ကပဲေသေသ လက္နက္ကုိင္အဖြဲ႔အစည္းကပဲေသေသ ဗမာေတြ ကခ်င္ေတြကို ခြာလုိက္ရင္ အားလံုးက လူေတြပါပဲ ေသတာပါပဲ။ အထက္ကလူႀကီးေတြ ေအာက္ေျခကလူေတြ ဘယ္လုိခံစားေနရလဲဆုိတာ ကြက္ကြက္ကြင္းကြင္း မျမင္ပဲနဲ႔ သူတို႔က တိုက္ပါခိုက္ပါဆုိၿပီးေတာ့ အမိန္႔ခ်လိုက္တဲ့အတြက္ ဒီလုိမ်ိဳးေတြ ျဖစ္လာတယ္။ တကယ့္တကယ္ ေအာက္ေျခမွာ ျပည္သူေတြ ဘယ္လိုခံစားေနရသလဲဆုိတာ သူတို႔ကုိယ္တိုင္ လာၿပီးေတာ့ ၾကည့္လို႔ ျမင္ရင္ေတာ့ ကၽြန္မထင္တယ္ သူတို႔မွာ ႏွလံုးသားပါလာမယ္ဆုိရင္ ဒီလုိမ်ိဳး အမိန္႔ခ်ရက္မွာ မဟုတ္ဘူးလို႔ ထင္ပါတယ္။